Jane Austen en de Regency-periode #3

16/06/2014 | 2 reacties

Regency-periode‘Dansen was de erkende manier om jonge, begerenswaardige partners te ontmoeten en voor een ogenblik te ontsnappen aan het waakzame oog van hun chaperonnes. Op de grote landhuizen werden weelderige bals gehouden en elke middelgrote stad met enige aanspraak op lage landadel had zijn eigen balzaal.’
Jane Austen’s House Museum

Bals speelden een grote rol in het leven van de adel tijdens de Regency-periode. Omdat deze bals voor de elite bij uitstek de gelegenheid waren om mensen te ontmoeten en zichzelf te laten zien, was het van groot belang dat men er qua kleding piekfijn uitzag. In dit artikel neem ik je daarom mee in de fascinerende wereld van kniebroeken, neckcloths, baljurken en pelisses.

Kleding in de Regency-periode
In de Regency-tijd maakte de kleding een verandering door. Waar men voorheen tijdens de Franse Revolutie, rondliep in uitbundige, enorme jurken á la koningin Marie-Antoinette en gedetailleerde, geborduurde pakken, werd tijdens de Regency-periode alles wat simpeler.

Maar alsnog heeft de kledingstijl tijdens de Regency-periode alles in zich om je te laten wegdromen naar een heel andere tijd dan nu: De mannen in mooie pakken en de vrouwen in prachtige japonnen. Maar de regels waren streng, er bestonden outfits voor verschillende activiteiten en tijden van de dag en daar moest iedereen die van adel was zich aan houden.

Regency-periode

Kleding voor de mannen
Rond 1810 werd door mr. George Brummell de zogenaamde Dandy-stijl geïntroduceerd. Deze stijl werd voor de mannen dan ook bepalend in de Regency-tijd.

Het was in die tijd de gewoonte om als man geen onderkleding te dragen. Dat was ook bijna niet mogelijk, omdat hun broeken zo strak zaten dat daaronder geen ruimte was voor ondergoed. Het enige ondergoed wat  soms door mannen werd gedragen, was het korset om hun taille smaller te laten lijken.

Overdag
De alledaagse kleding voor een man bestond uit een aantal verschillende kledingstukken. Men kon kiezen uit twee soorten broeken, de kniebroeken en de pantalons. De kniebroeken werden in die tijd alleen nog gedragen in combinatie met kniehoge laarzen.

Op de broek droeg men overdag een simpel overhemd, met maar weinig ruches bij de nek. De kraag van het overhemd werd overeind gezet en daaromheen werd een neckcloth geknoopt. Over het overhemd droeg men een gilet van stevig katoen. Daarover droeg men vervolgens een jas die donkerblauw, groen of beige was van kleur.

Regency-periode

’s Avonds
’s Avonds wanneer men uitging, bijvoorbeeld naar een bal, was de kleding veel chiquer. Men droeg dan lange zwarte of beige pantalons, of juist nette kniebroeken met hoge witte kousen eronder. Het overhemd had dan veel meer ruches langs de nek, waardoor de neckcloth extra opviel. De gedragen gilets waren van effen, dure stoffen zoals zijde en de overjassen waren vaak zwart of heel donkerblauw van kleur.

Kleding voor de vrouwen
In tegenstelling tot de mannen, droegen vrouwen wel onderkleding. Men begon ’s ochtends met het aantrekken kousen van zijde of katoen. Deze kousen werden op het dijbeen vastgehouden met een kousenbandje. Vervolgens trok men een chemise aan. Dit was een simpele hemdjurk van linnen of katoen tot op de schenen. Over deze jurk kwam dan het korset, wat in deze periode gebruikt werd om een mooie vloeiende lichaamslijn onder de kleding te vormen. Er waren twee soorten korsetten die gebruikt werden, korte en lange. Het korte korset had veel weg van bh’s uit onze tijd.

Uiteindelijk trok men als laatste deel van de onderkleding een petticoat aan. Dit was geen volle rok van tule, maar juist een mouwloze jurk die bedoeld was om warmte te geven en de kleding wat op te vullen. De petticoat was vaak wat langer dan de jurk die eroverheen gedragen werd, waardoor de vaak mooi afgewerkte zoom te zien was.

Regency-periode

Overdag
Overdag waren vrouwen un dress of half dress gekleed. Un dress hield in dat men een comfortabele jurk droeg, die alleen door familie werd gezien in de ochtend of tijdens het reizen. Dit waren simpele jurken van oude stof, met een hoog decolleté.

Men was half dress gekleed als men ’s middags op visitie of uit wandelen ging. Men droeg dan wat chiquere jurken van bijvoorbeeld mousseline. Omdat de jurken meestal erg dun waren, werd er vaak een pelisse of spencer overheen gedragen.

De spencer was een soort van jasje, die over een jurk gedragen kon worden en een variatie daarop is de pelisse. Een pelisse was ook een jasje, maar dan met een lang stuk stof aan de onderkant, waardoor hij wat langer was.

’s Avonds
’s Avonds, wanneer de vrouwen uitgingen, kleedden ze zich full dress. De jurken die ze dan droegen waren van prachtige stoffen zoals zijde en fluweel. De jurken werden in allerlei kleuren gedragen, waarbij de regel gold dat oudere vrouwen meer mochten qua kleur. Een meisje wat voor het eerst mee mocht naar een bal, zou bijvoorbeeld nooit in een dieprode jurk gekleed gaan. Dat was voorbehouden aan de oudere vrouwen. Wel hadden alle jurken een diep decolleté en droeg men bij zo’n prachtige avondjurk vaak lange satijnen of leren crèmekleurige handschoenen.

Regency-periode

Zoals hieruit blijkt, is wat de kleding betreft, de Regency-periode een tijd om over weg te dromen en je hoofd te vullen met plaatjes van prachtige balzalen, gevuld met mensen in de mooiste kleren, rondzwierend op de maat van de muziek en lachend langs de kant. Het laat je beseffen dat het nu nooit meer zal worden als toen.

(Bronnen: Wikipedia, JaneAusten.nl, JaneAustenSociety.nl. De foto’s zijn beelden uit films naar de boeken van Jane Austen.)

Geplaatst in: Achtergrondinformatie | Tags: ,
Vorige post Volgende post

2 reacties

  • Beantwoorden Thorinda 17/06/2014

    Hoi Leanne,

    Wat een ontzettend leuk en interessant artikel!
    Ik ben enorm fan van de boeken van Julie Klassen die zicht afspelen in de Regency periode en dit artikel geeft precies haar dingen weer!! Erg leuk!

    Is dit artikel in de lijn van De Dansmeester? Je reactie op dit boek is namelijk niet heel positief maar als ik de artikelen zie die je hierover schrijft, zou ik bijna denken, dat het boek wel een aanrader is of zie ik dat verkeerd!
    Heb je zelf ook het boek “Jane Eyre” gelezen van Charlotte Bronte (hier zijn de boeken van Julie Klassen opgebaseerd). Ik hoop van je te horen!

    Groetjes en succes met je blog!

    PS: De Koppelaarster is dus wederom een aanrader?!

    • Beantwoorden Leanne - Wereld van boeken 17/06/2014

      Dankjewel! ‘De dansmeester’ speelt zich inderdaad ook in deze periode af en dat vind ik zelf erg leuk aan het boek. Maar omdat ik het verhaal zelf wat tegen vond vallen, was ik er wat minder positief over.
      ‘Jane Eyre’ heb ik zelf nog nooit gelezen, ik heb het tot nu toe bij films over de Engelse literatuur gehouden ;)
      En inderdaad, ‘De koppelaarster’ vind ik echt een aanrader!

    Laat een reactie achter